با دستیابی ایران به فناوری ساخت ظروف گياهي به عنوان اولين كشور آسيا تا پايان سال آينده، زير نظر وزارت بهداشت، بيش از نيمي از ظروف يك بار مصرف پلاستيكي سرطان زا در ايران با ظروف يك بار مصرف ساخته شده از پليمرهاي گياهي زيست تخريب پذير جايگزين ميشود

 

دكتراميدرضا هاشمي، محقق و مجري پروژه با اعلام اين مطلب مي گويد: ظروف يك بار مصرف گياهي نه تنها عوارضي ندارد، بلكه پس از حداكثر ٦ماه نيز تجزيه مي شود. با دستيابي به فناوري ساخت اين ظروف، ايران پس از كشورهاي آمريكا، انگليس، آلمان و ايتاليا، پنجمين كشور جهان و اولين كشور آسيايي در كسب اين موفقيت و ورود به عرصه انقلاب سبز جهاني محسوب مي شود. به گفته دكتر هاشمي و به اذعان مقامات وزارت بهداشت، گزارش هاي متعدد علمي نشان داده است كه ظروف يك بار مصرف پلاستيكي معمول در ايران باعث ايجاد انواع سرطان ها و حتي انتقال مواد خطرناك از طريق ژن ها از نسلي به نسل ديگر مي شود ضمن اين كه ظروف ياد شده تا حدود ٣٠٠ سال نيز قابل تجزيه نمي باشد و در طبيعت باقي مي ماند. مهندس رضايي مسئول بخش بسته بندي وزارت بهداشت نيز با تقدير از دستاورد محققان ايراني مي گويد: وزارت بهداشت نگهداري، حمل و بسته بندي غذا در ظروف پلاستيكي پلي استايرني را ممنوع اعلام كرده است زيرا استفاده از اين ظروف براي نگهداري مواد غذايي و نوشيدني هاي با دماي بالاي ٦٥ درجه سانتي گراد، سبب آزادشدن مواد خطرناك سرطان زا مي شود. به گفته وي، ايران متاسفانه جزو معدود كشورهاي جهان در استفاده بيش از حد از ظروف يك بار مصرف پلاستيكي پلي استايرني است كه اميدواريم به زودي اين ظروف جايگزين ظروف گياهي شود.دكتر اميدرضا هاشمي، مي گويد: فناوري استفاده از بيومرهاي گياهي (پليمرهاي زيستي گياهي) براي توليد ظروف يك بار مصرف توسط محققان ايراني بومي شده و با عنوان «سنتز و توليد انبوه پليمرهاي گياهي تهيه شده از نشاسته ذرت» به ثبت رسيده است. ما پس از ٣ سال مطالعه و تحقيق به اين فناوري دست يافتيم و علاوه بر فرمولاسيون تركيبات و مواد لازم، ماشين آلات و تجهيزات مورد استفاده در اين بخش را نيز خود طراحي كرده ايم.به گفته هاشمي كه دوره دكتراي شيمي تجزيه خود را در دانشگاه تربيت مدرس گذرانده است، در سال ٨٥ بالغ بر ٥٧٠ هزار تن ظرف يك بار مصرف پلاستيكي (ساخته شده از پلي استايرن) مورد استفاده قرار گرفت. وي مي افزايد: باتوجه به مشكلات زيست محيطي ظروف پلاستيكي توليد شده از تركيبات نفتي از جمله باقي ماندن آن در خاك به مدت ٣٠٠ سال و نيز مخاطراتي كه براي سلامت انسان به همراه دارد مانند سرطان زايي و حتي بروز تغييرات ژني كه به نسل هاي بعد نيز انتقال پيدا مي كند، ما تصميم گرفتيم همچون كشورهاي پيشرفته كه به سمت استفاده از مواد زيست تخريب پذير بي خطر براي انسان رفته اند، در اين راستا اقدام كنيم.كار روي پليمرهاي گياهي در جهان از سال ١٩٧٠ و در زمان بحران نفت آغاز شد، در آن زمان كشورهاي پيشرفته به فكر استفاده از موادي براي بسته بندي افتادند كه وابسته به نفت و مشتقات آن نباشد، بنابراين پليمرهاي گياهي ساخته شده با تركيباتي مانند سيب زميني، ذرت و گندم مورد آزمايش قرار گرفت اين پليمرهاي هيدروكربني داراي خواص ضعيف پليمري است كه با تغيير و اصلاح آن ها مي توان به ويژگي هاي پليمرهاي نفتي رسيد. در حال حاضر در آ مريكا تمام رستوران هاي زنجيره اي معروف از ظروف بسته بندي گياهي استفاده مي كنند. بخش عمده كشورهاي اروپايي نيز ظروف يك بار مصرف گياهي را جايگزين ظروف بسته بندي حاصل از مشتقات نفتي كرده اند.شكل و ظاهر اين ظروف كاملا مشابه ظروف پلاستيكي است با اين تفاوت كه زيست تخريب پذير است.دكتر هاشمي، در مورد ظروف يك بار مصرف پلاستيكي (پلي استايرن) مي گويد: پلي استايرن بيش از ٣٠٠ سال براي تجزيه و بازگشت به طبيعت زمان لازم دارد. از سوي ديگر تمام محققان به اين نتيجه رسيده اند كه استفاده از اين ظروف براي مواد غذايي گرم و داغ از نظر بهداشتي به هيچ عنوان مناسب نيست چون ظروف پلي استايرن هميشه مقداري استايرن آزاد در تركيبات پليمري خود دارد كه فوق العاده سمي و سرطان زاست. زماني كه ظرف استايرن با مواد غذايي گرم و داغ و به ويژه چرب تماس پيدا مي كند، استايرن آزاد آن وارد ماده غذايي مي شود. البته بايد توجه داشت كه آب جوش نيز باعث جدا شدن استايرن آزاد از ظرف و ورود آن به آب مي شود اما تماس اين ظروف با غذاي چرب و داغ باعث ورود تمامي استايرن هاي آزاد موجود در ظرف به ماده غذايي مي شود و افرادي كه به طور مستمر از غذاهاي درون اين ظروف استفاده مي كنند، دچار بيماري هاي خطرناكي از جمله سرطان مي شوند. انستيتو سرطان فرانسه ميزان سرطان زايي ظروف پلي استايرني را از درجه ٣ به درجه ٢ كاهش داده يعني آن ها را مواد خطرناك اعلام كرده است.به گفته اين محقق، ظروف يك بار مصرف فوم و غير فوم موجود در كشور داراي استايرن آزاد است، بنابراين استفاده از اين ظروف، خطرات بسيار زيادي براي سلامتي انسان دارد.دكتر هاشمي مي افزايد: تجزيه ظروف يك بار مصرف گياهي براي بازگشت به طبيعت حداكثر ٦ ماه به طول مي انجامد كه پس از تجزيه نيز باعث حاصلخيزي خاك مي شود.از سوي ديگر در ظروف يك بار مصرف گياهي از آن جايي كه مواد اوليه به كار گرفته شده براي ساخت، طبيعي و گياهي است بنابراين حتي اگر غذا يا نوشيدني داغ در آن ريخته شود، هيچ مشكلي ايجاد نمي كند و عوارضي هم ندارد. مصرف كم انرژي براي ساخت ظروف يك بار مصرف گياهي از ديگر مزاياي آن است كه باعث صرفه جويي در مصرف انرژي كشور مي شود.اين ظروف مورد تاييد وزارت بهداشت است و به همين دليل اين وزارت خانه در گام اول به سازمان ها و ادارات توصيه كرده است كه ظروف ساخته شده از پليمرهاي گياهي را جايگزين ظروف پلاستيكي كنند.استفاده از ظروف گياهي در سطح آمريكا و اروپا و حتي آسيا به سرعت در حال گسترش است و قرار است تمام ظروف بسته بندي و حتي كالاهاي تبليغاتي در المپيك ٢٠٠٨ چين كه «المپيك سبز» نام گرفته است، از پليمرهاي گياهي توليد شود. دكتر هاشمي با اشاره به اين موضوع مي گويد:در حال حاضر در ايران قيمت ظروف يك بار مصرف گياهي تقريبا به اندازه بهاي ظروف يك بار مصرف پلاستيكي است ولي در صورتي كه جامعه به سمت استفاده از اين ظروف گام بردارد بدون ترديد قيمت آ ن بسيار كاهش خواهد يافت.هر چند اين محصولات در كشورهاي اروپايي به دليل مزايايي كه دارد از ظروف پلاستيكي گران تر است.وي توضيح مي دهد: مواد تشكيل دهنده پليمرهاي گياهي در نقاط مختلف دنيا براساس فراواني مواد گياهي فرق مي كند. به طور مثال در اروپا از نشاسته سيب زميني و در آمريكا از نشاسته ذرت و در استراليا از نشاسته گندم استفاده مي شود. هر چند نشاسته سيب زميني از لحاظ پليمري داراي بيشترين خاصيت است اما ما در ايران از نشاسته ذرت استفاده مي كنيم چون توليد آن زياد است.دكتر هاشمي مي گويد: ما به همراه ديگر توليدكنندگان قصد داريم تا پايان سال ٨٧ نيمي از ظروف يك بار مصرف را با پليمرهاي گياهي جايگزين كنيم.وي در خصوص توليد محصولات ديگر از پليمرهاي گياهي اضافه مي كند: امروزه ديگر محدوديتي براي نوع كالا وجود ندارد و با پليمرهاي گياهي انواع قطعات و وسايل ساخته مي شود به طوري كه در اروپا حتي قطعه اي را كه براي كاشت توپ گلف در زمين قرار مي دهند، ديگر بيرون نمي آورند چون از پليمرهاي گياهي ساخته شده است و به سرعت مي پوسد. مثال ديگر كيسه هاي پلاستيكي بيمارستاني است كه دفن آن ها خطرناك مي باشد شايد بتوان گفت مهم ترين منبع آلودگي در بيمارستان ها كيسه هاي پلاستيكي است كه براي انتقال لباس هاي بيماران و پزشكان به بخش لباسشويي بيمارستان استفاده مي شود. در حال حاضردر كشورهاي پيشرفته اين پلاستيك ها را با پليمرهاي گياهي توليد مي كنند وحلاليت آن را در آب افزايش مي دهند؛ به اين ترتيب كيسه ها را به همراه لباس داخل ماشين لباسشويي قرار مي دهند چون كيسه ها بعد از ١٠ دقيقه در آب جوش حل مي شود. ما توان توليد بسياري از وسايل را داريم چون به فناوري توليد اين محصولات دست يافته ايم و حتي مي توانيم روكش هاي دارويي، گياهي زيست تخريب پذير بسازيم كه با محاسبه ميزان و زمان لازم براي حلاليت كپسول دارو، به عنوان مثال دارو در روده كوچك آزاد شود و تاثير خود را بگذارد. دكتر هاشمي مي افزايد: ما در مورد اسباب بازي ها هم تحقيقات زيادي كرده ايم.اسباب بازي وسيله اي است كه كودك با آن بسيار سر و كار دارد و حتي خردسالان آن را به دهان هم مي برند. با استفاده از پليمرهاي گياهي مي توان اسباب بازي هايي بي ضرر به جاي اسباب بازي هاي پلاستيكي ساخته شده از مواد نفتي توليد كرد.مهندس رضايي، مدير بخش بسته بندي وزارت بهداشت، مي گويد: وزارت بهداشت در خصوص استفاده از ظرف هاي يك بار مصرف پلاستيكي بخشنامه اي صادر كرده كه براساس آن نگهداري، بسته بندي و حمل انواع مواد غذايي در دماي بالاي ٦٥ درجه در اين ظرف ممنوع است، چون باعث آزاد شدن و ورود تركيبات خطرناك به غذا يا نوشيدني مي شود.مهندس رضايي مي افزايد:هم اكنون در كشورهاي خارجي مثل اروپا و آمريكا از ظروف يك بار مصرف كاغذي يا گياهي استفاده مي شود، چون منومراستايرن بسيار خطرناك است به ويژه كه در بسياري از سازمان ها و ادارات هر روز براي سرو غذا از اين ظروف استفاده مي شود.به گفته مهندس رضايي، اين موضوع يكي از افتخارات ملي ماست كه با وجود مانع تراشي هاي كشورهاي صاحب فناوري ساخت پليمرهاي گياهي، محققان داخلي به اين فناوري دست پيدا كرده اند. وزارت بهداشت توصيه مي كند از ظروف يك بار مصرف گياهي براي سرو غذا و نوشيدني داغ استفاده شود چون داراي پايه گياهي است و مشكلات و عوارض ناشي از ظروف پلاستيكي پلي استايرني را ندارد.در حال حاضر فقط يك كارخانه اين ظروف را توليد مي كند ولي تا پايان سال جاري تعداد توليدكنندگان به ٩ مجموعه مي رسد و تا خرداد ماه ٨٧ نيز ١٦ واحد توليدكننده اين ظروف در كشور راه اندازي مي شود.


 

نوشته شده توسط Admin در دوشنبه سی ام اردیبهشت 1387 ساعت 15:49 موضوع | لینک ثابت